Odpowiedź na interpelację w sprawie warunków użytkowania zbiorników do przechowywania produktów ropopochodnych i ich wpływu na środowisko
Szanowny Panie Marszałku! W nawiązaniu do interpelacji pana posła Jana Sieńki, przekazanej przy piśmie znak: SM-I-interp.-203/01/EL z dnia 9 maja br. dotyczącej warunków użytkowania zbiorników do przechowywania produktów ropopochodnych i ich wpływu na środowisko oraz w sprawie projektowanych aktów prawnych, przedstawiam - uzgodnioną z ministrem środowiska - poniższą informację. Podzielam pogląd wyrażony przez pana posła, że duża część zbiorników eksploatowanych od wielu lat na terenie baz i stacji paliw a przeznaczonych do magazynowania materiałów ciekłych zapalnych jest nieszczelna i może powodować skażenie środowiska. Biorąc pod uwagę powyższe, z inicjatywy Ministerstwa Gospodarki, Rada Ministrów wydała rozporządzenie z dnia 22 grudnia 1998 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie dozoru technicznego (DzU nr 162, poz. 1131), które nakłada na użytkowników zbiorników przeznaczonych do magazynowania materiałów ciekłych zapalnych obowiązek zgłoszenia ich pod dozór techniczny. Na mocy ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym (DzU nr 122, poz. 1321) Urząd Dozoru Technicznego został zobowiązany do prowadzenia działań zmierzających do zapewnienia bezpiecznego funkcjonowania urządzeń technicznych, które mogą stwarzać zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego oraz mienia i środowiska również wskutek rozprzestrzeniania się materiałów niebezpiecznych podczas ich magazynowania. Za takie materiały zostały uznane materiały ciekłe zapalne zaliczone do klasy 3 zgodnie z postanowieniami Europejskiej Umowy dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), ratyfikowanej przez polski parlament. Rozporządzenie ministra przemysłu i handlu z 1996 r., które przywołuje złożona interpelacja zostało znowelizowane i wydane w postaci rozporządzenia ministra gospodarki z dnia 20 września 2000 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi dalekosiężne do transportu ropy naftowej i ich usytuowanie (DzU nr 98, poz. 1067). Rozporządzenie to ustala m.in. wymagania dotyczące konstrukcji zbiorników przeznaczonych do magazynowania paliw płynnych i zgodnie z zapisem zawartym w § 232 pkt 1 ma zastosowanie nie tylko do obiektów nowych, ale również do istniejących w dniu wejścia w życie rozporządzenia, jeżeli stwarzają zagrożenie dla życia ludzkiego lub środowiska. Zgodnie z § 35 pkt 1 ww. rozporządzenia zbiorniki naziemne w bazach paliw przeznaczone do magazynowania ropy i produktów naftowych powinny być zabezpieczone przed rozlaniem się tych cieczy wałami ziemnymi (obwałowaniami) lub ścianami osłonowymi, przy czym zgodnie z § 38 pkt 1 przy każdym obiekcie technologicznym, gdzie mogą wystąpić przecieki ropy naftowej i produktów naftowych, należy wykonać szczelnie skanalizowane utwardzenie terenu. Nie wymaga się obwałowań dla zbiorników naziemnych otoczonych ścianą osłonową i wyposażonych w urządzenia do wykrywania nieszczelności (przecieków) lub dwupłaszczowych o osi głównej poziomej oraz jednopłaszczowych o osi głównej poziomej zabezpieczonych od zewnątrz warstwą tworzywa sztucznego. Wymagania konstrukcyjne dla zbiorników pionowych jednopłaszczowych i dwupłaszczowych zawarte są w postanowieniach normy PN-B-03210 ˝Zbiorniki walcowe pionowe na ciecze˝, ustanowionej przez PKN dnia 28 października 1997 r. i wprowadzonej do obowiązkowego stosowania rozporządzeniem ministra spraw wewnętrznych i administracji z dnia 4 marca 1999 r. w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania Polskich Norm (DzU nr 22, poz. 209). Zgodnie z postanowieniami zawartymi w § 115 rozporządzenia ministra gospodarki, w stałych stacjach paliw powinny być stosowane zbiorniki: - dwupłaszczowe, - jednopłaszczowe umieszczone w szczelnej wannie, - jednopłaszczowe zabezpieczone od wewnątrz warstwą tworzywa sztucznego, - jednopłaszczowe z tworzyw sztucznych. Jak wynika z wyżej przedstawionych wymagań konstrukcyjnych dla zbiorników magazynowych paliw płynnych, zarówno zbiorniki jednopłaszczowe jak i dwupłaszczowe będą posiadały zabezpieczenia przed ewentualnym powstaniem nieszczelności powodującej skażenie środowiska. Egzekwowanie powyższych wymagań zostało powierzone Urzędowi Dozoru Technicznego w ramach sprawowania dozoru nad tymi urządzeniami. Projekt rozporządzenia ministra gospodarki w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego, jakim powinny odpowiadać zbiorniki bezciśnieniowe i niskociśnieniowe przeznaczone do magazynowania materiałów ciekłych zapalnych przewiduje również, że zbiorniki te powinny być zabezpieczone przed przenikaniem magazynowego czynnika do gruntu oraz wód powierzchniowych, przy czym zabezpieczenie stanowi: - podwójna ścianka zbiornika i monitorowanie przestrzeni międzyściankowej, - zbiornik rezerwowy, ściana osłonowa, obwałowanie lub taca, - ustawienie zbiornika w pomieszczeniu wykonanym hermetycznie. Projekt rozporządzenia przewiduje, że zapobieganie skażeniu środowiska można realizować nie tylko poprzez stosowanie konstrukcji dwupłaszczowej zbiorników, ale również i innymi metodami. Nie podzielam poglądu, że na świecie powszechnie przyjęte są koncepcje drugiego płaszcza zbiornika, a zalecone w rozporządzeniach rozwiązania są z poprzedniego stulecia. Europejskie przepisy i normy innych krajów przewidują możliwość stosowania zarówno zbiorników jednopłaszczowych jak i dwupłaszczowych. Dla przykładu podaję: 1. Projekt Normy Europejskiej pr. EN-12285-1, Final Draft, ˝Horizontal cylindrical single and double skin tanks for the underground storage of flammable and non-flammable water polluting liquids˝ (Poziome cylindryczne jedno i dwupłaszczowe zbiorniki dla podziemnego magazynowania palnych i niepalnych cieczy zanieczyszczających wodę). 2. Norma niemiecka DIN 6608 ˝Liegende Behälter (Tanks) aus Stahl einwandig für unteridische Lagerung wassergefährdende brennbarer und nichtbrennbarer - Flüssigkeiten˝. (Leżące zbiorniki (tanki) ze stali, jednościankowe dla podziemnego magazynowania palnych i niepalnych cieczy zanieczyszczających wodę). 3. Normy angielskie: - BS-2594 ˝Carbon steel welded horizontal cylindrical storage tanks˝ (Poziome spawane cylindryczne zbiorniki magazynowe ze stali węglowej), - BS-2654 ˝Manufacture of vertical steel welded non - refrigerated storage tanks with butt-welded shells for the petroleum industry˝ (Wytwarzanie pionowych stalowych, spawanych nie chłodzonych zbiorników magazynowych z płaszczem spawanym doczołowo dla przemysłu naftowego). Nie ulega wątpliwości, że stosowanie do magazynowania paliw płynnych zbiorników dwupłaszczowych z monitorowaniem przecieków jest rozwiązaniem bardzo dobrym. Jednak biorąc pod uwagę fakt, że obecnie w Polsce w eksploatacji znajduje się kilkadziesiąt tysięcy zbiorników jednopłaszczowych zainstalowanych w bazach i stacjach paliw, a koszt modernizacji jest bardzo wysoki, postanowienia rozporządzenia idą w kierunku przyjęcia również innych rozwiązań technicznych spełniających wymagania ochrony środowiska. Dla informacji podaję, iż Urząd Dozoru Technicznego uprawnia firmy zagraniczne do wytwarzania jedno i dwupłaszczowych zbiorników paliwowych produkowanych na potrzeby rynku wewnętrznego kraju wytwórcy, jak i na eksport, w tym również do Polski. Z wyrazami szacunku Podsekretarz stanu Henryk Ogryczak Warszawa, dnia 22 maja 2001 r.
Źródło: