Odpowiedź na interpelację w sprawie ułatwień dla przedsiębiorców wynikających z ustawy o swobodzie działalności gospodarczej
Szanowny Panie Marszałku! Odpowiadając na interpelację poseł Anny Sobeckiej z dnia 21 stycznia 2005 r. w sprawie ułatwień dla przedsiębiorców wynikających z ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, z upoważnienia Prezesa Rady Ministrów, w porozumieniu z Ministrem Gospodarki i Pracy, uprzejmie wyjaśniam, co następuje: Na mocy art. 27 pkt 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1808) w art. 14a-14d ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60) wprowadzone zostały nowe zasady i tryb wydania interpretacji zastosowania prawa podatkowego. Jednak obowiązujące od dnia 1 stycznia 2005 r. przepisy art. 14a-14d tej ustawy są nieprecyzyjne, co zostało zauważone także przez wielu ekspertów prawa podatkowego. Niemniej, skoro przepisy w takim kształcie weszły w życie, Ministerstwo Finansów dokłada wszelkich starań, aby mimo niejednoznacznych i niejasnych uregulowań mogły one być w praktyce zastosowane w sposób jak najbardziej korzystny dla podatnika. Taki też był cel opracowania wytycznych skierowanych do dyrektorów izb skarbowych. Wytyczne te w żaden sposób nie ograniczają uprawnień wynikających z przepisów prawa, a wręcz przeciwnie, starają się wychodzić naprzeciw potrzebom podatników. Pragnę zwrócić uwagę, że stosownie do art. 14a § 2 ustawy - Ordynacja podatkowa podatnik, płatnik lub inkasent jest obowiązany we wniosku o interpretację co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego oraz własnego stanowiska w sprawie. Nie oznacza to jednak niemożności rozstrzygnięcia kwestii, które mogą zaistnieć w przyszłości. Jeżeli we wniosku zostanie opisany dokładnie stan faktyczny (poszczególne elementy stanu faktycznego są spójne), bez zastosowania trybu warunkowego, wówczas organ podatkowy, który nie jest uprawniony ani zobowiązany do badania, czy przedstawione we wniosku zdarzenia już zaistniały lub mogą zaistnieć, udzieli stosownej interpretacji. Interpretacja ta będzie wiążąca, jeżeli przedstawiony w niej stan faktyczny się ziści i nie ulegnie zmianie stan prawny. Pragnę podkreślić, że służby skarbowe z całą powagą traktują wydawanie interpretacji, mimo zastrzeżeń prawników, co do rozwiązań prawnych. Ze strony służb skarbowych nie będzie z tego tytułu żadnych działań ograniczających zakres stosowania ustawy. W tej kwestii pozostaje bez zmian praktyka, jaka była stosowana w obowiązujących poprzednio uregulowaniach w tym zakresie, mianowicie udzielanie informacji o zakresie stosowania przepisów prawa odbywało się również bez badania, czy zdarzenia, których ta informacja dotyczy, istotnie miały miejsce. Jednocześnie pragnę poinformować, że w celu ujednolicenia zasad wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego skierowałem do organów podatkowych pismo w tej sprawie. Odnosząc się natomiast do poruszonej przez Panią Poseł problematyki czasu trwania kontroli wykonywanej przez urzędy kontroli skarbowej, pragnę uprzejmie poinformować, że po wejściu w życie ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 173, poz. 1807) Generalny Inspektor Kontroli Skarbowej skierował do organów kontroli skarbowej szczegółowe wytyczne w zakresie stosowania przepisów ww. ustawy. Zgodnie z wytycznymi organy kontroli skarbowej zostały zobligowane do ścisłego respektowania zasad kontroli przedsiębiorcy oraz podejmowania działań mających na celu prowadzenie kontroli w terminach przewidzianych w ustawie o swobodzie działalności gospodarczej. Jednocześnie, nawiązując do zasad kontroli przedsiębiorcy zawartych w ustawie o swobodzie działalności gospodarczej należy wskazać, że zgodnie z art. 82 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej nie można równocześnie podejmować i prowadzić więcej niż jednej kontroli działalności przedsiębiorcy. Ponadto czas trwania wszystkich kontroli organu kontroli u przedsiębiorcy nie może przekroczyć w jednym roku kalendarzowym 4 lub 8 tygodni - w zależności od rodzaju przedsiębiorcy (art. 83 ust.1 ustawy). Niemniej jednak, obok powyższych zasad, obowiązują wyjątki od ich stosowania, tj. okoliczności, w których nie stosuje się wspomnianych wyżej ograniczeń. Powyższe wynika wprost zarówno z art. 82 ust. 1 pkt 3, jak i z art. 83 ust. 2 pkt 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Zgodnie bowiem z tymi przepisami ograniczeń co do czasu trwania oraz liczby kontroli nie stosuje się w przypadku, gdy odrębne przepisy przewidują możliwość przeprowadzenia kontroli w toku postępowania prowadzonego przez organ. Należy w tym miejscu wskazać, iż zgodnie z art. 13 ust. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz.U. z 2004 r. Nr 8, poz. 65, z późn. zm.) organ kontroli skarbowej może w ramach prowadzonego postępowania kontrolnego przeprowadzić kontrolę podatkową. W związku z powyższym, jeżeli kontrola jest jednym z etapów prowadzonego przez organ administracji państwowej postępowania, to nie mają do takiej kontroli zastosowania ograniczenia wymienione w ustawie o swobodzie działalności gospodarczej. W tej sytuacji stosuje się przepis art. 284b § 2 ustawy - Ordynacja podatkowa, na mocy którego kontrolujący obowiązany jest zawiadomić kontrolowanego o każdym przypadku niezakończenia kontroli w terminie wskazanym w upoważnieniu do przeprowadzenia kontroli, podając przyczyny przedłużenia terminu zakończenia kontroli i wskazując nowy termin jej zakończenia. Wskazana powyżej wykładnia przepisów prawnych była przedmiotem opinii Ministerstwa Gospodarki i Pracy. Należy także zauważyć, że Ministerstwo Gospodarki i Pracy na bieżąco obserwuje i analizuje stosowanie przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, a zwłaszcza przepisów odnoszących się do kontroli przedsiębiorcy, jak również reaguje na wszelkie sygnały dotyczące błędnej praktyki stosowania tych przepisów. Jednocześnie uprzejmie informuję, że w Ministerstwie Gospodarki i Pracy, przy opiniowaniu projektów aktów prawnych, dokonywana jest analiza, czy są one spójne z przepisami ustawy o swobodzie działalności gospodarczej i zgodne z jej duchem. Wyrazem tego są krytyczne stanowiska, jakie Minister Gospodarki i Pracy zajął wobec rozwiązań zawartych w projektach nowelizowanych obecnie ustaw: o Inspekcji Handlowej i o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia, zwiększających kompetencje organów kontroli w zakresie przeprowadzania kontroli u przedsiębiorcy. Pozostaję z szacunkiem Podsekretarz stanu Wiesław Czyżowicz Warszawa, dnia 15 marca 2005 r.
Źródło: